Vakantie (14)

Van Val sur Mer naar Pernes-lès-Boulogne

Herdenkingsmonument in Rue.

Commonwealth begraafplaats bij Etaples.

Als je door Frankrijk reist, kan je ze niet missen: de herdenkingmonumenten voor hen die vielen in 1914-1918. Ze zijn uitgerust met mooie teksten 'Voor het vaderland,' etc. In Rue stop ik naast zo'n monument.

Een beeldschone engel pakt de hand van een soldaat om hem mee te nemen. “Naar de 72 maagden,” denk ik er als vanzelf bij. Tegelijkertijd is het misschien wel waar dat de dood als een zegen kwam op de Europese Killing Fields van nog maar een eeuw geleden.

Even later fiets ik langs de Commonwealth begraafplaats bij Etaples. Het is een enorm kerkhof met 11.000 witte kruisen, waar evenzoveel lijken zijn begraven. Ook hier weer een tekst om het leed te verzachten: 'Their names liveth for ever more.'

Beroerd voel ik me als ik weer naar mijn fiets loop. Mooie woorden voor de slachtoffers van een schandalig falen van de Europese elite die zoveel mensen de dood instuurde.

De Int. NYT had een artikel waarin werd beweerd dat de militaire leiding van destijds uitsluitend koloniale ervaring had en haar kracht vanwege cavalerie en machinegeweer zwaar overschatte, omdat deze strijdmiddelen in de koloniale oorlogen voor zoveel overwicht zorgden.

Vakantie (13)

Val sur Mer

Er loopt een kever over mijn been. Daarna een stevige trap voor de boodschappen:

• chocopasta
• thee
• eten
• yoghurt
• worstjes
• sap appel en sinaasappel
• chips
• koekjes
• koffie
• hartig op brood
• krant

De krant maakte kwaad. Nu ook de energiecentrale kapotgeschoten. Hoe onleefbaar wil je het maken. Anderzijds ook een Roger Cohen die zijn zionisme, dat uitging van idealen,
ziet ingeruild voor Israelisch nationalisme waarin vrijheid, recht en vrede ver te zoeken zijn:

“What I cannot accept, however, is the perversion of Zionism that has seen the inexorable growth of a Messianic Israeli nationalism claiming all the land between the Mediterranean and the Jordan River; that has, for almost a half-century now, produced the systematic oppression of another people in the West Bank; that has led to the steady expansion of Israeli settlements on the very West Bank land of any Palestinian state; that isolates moderate Palestinians like Salam Fayyad in the name of divide-and-rule; that pursues policies that will make it impossible to remain a Jewish and democratic state; that seeks tactical advantage rather than the strategic breakthrough of a two-state peace; that blockades Gaza with 1.8 million people locked in its prison and is then surprised by the periodic eruptions of the inmates; and that responds disproportionately to attack in a way that kills hundreds of children.”

Het grijpt terug op de stelling in Altai dat je geen land op bloed moet willen bouwen. Aan het strand, waar ik deze woorden schrijf, rammelen de kiezels en keien door de golven de diepte in. De hemel is blauw, de zee indigo, en in de lucht hangen vrolijke stemmen. Ook voor mij is dit nu meer de werkelijkheid dan die uit de krant.

Vakantie (12)

Val sur Mer

Weer een krant. Nu al meer dan 1.100 dode mensen in Gaza. Onderhandelen is moeilijk. Israël wil de internationale gemeenschap niet tegen zich in het harnas jagen, maar ook Gaza knevelen totdat het weerloos op de knieën ligt. Hamas is verdeeld, maar wil meer bereiken dan de hopeloze situatie van voor de huidige oorlog. Daar kan je inkomen. Een eigen haven en vliegveld en geen maritieme blokkade (die niet zo mag heten, omdat dit internationaal rechtelijk een daad van oorlog is).

De plek des onheils van de MH17 kan niet worden bezocht vanwege gevechten. De confrontatie met Rusland verdiept zich. Vooral de energie industrie van Duitsland en bankaire systeem van Engeland worden door de sterkere sancties getroffen. Putin is niet de man om zch makkelijk gewonnen te geven.

Is het volgende Westerse avontuur begonnen dat leidt tot een groter conflict aan de grenzen van Europa? Ook Libië is een chaos. Velen wijten dat aan de slechte nazorg van het Westen na de oorlog van 2011. Je kan ook stellen dat die hele zwaar door het Westen gesteunde burgeroorlog niet zo'n goed idee was.

Door het lezen van het boek over precairheid ben ik nog niet veel verder gekomen in mijn denken. Mooie opmerkingen om je hoofd te laten werken voldoende – there is no context without a implicit elimination of context –, maar het zou veel bondiger kunnen.

Vakantie (11)

Naar Val sur Mer 

De tocht gaat op en neer. Over de Seine naar Yvetot. Bij de bakker betaal je via een machine waarin je het geld gooit en die geeft dan het wisselgeld terug. Het wisselen van een dienst tussen producent en consument is daardoor onpersoonlijker geworden, maar de kas kan snel worden opgemaakt en het winkelpersoneel kan er geen greep meer in doen. Het is voor het eerst dat ik het tegenkom.

Daarna kom ik alleen nog door kleine dorpjes of ze Petit of Grande Zusofzo heten, maakt daarbij niet uit. Kleine riviertjes de Caux en de Scie enz. stromen door brede dalen die hen passen als een muis een regenjas. Aan de randen zie ik hier-en-daar het wit van krijtrotsen. Frankrijk loopt de zee in.

's Avonds lees ik het verhaal* van mensen van een theatergezelschap die zonder geld in een hotel verblijven. De directeur is er met de poet vandoor. Steeds als een van de artiesten geld krijgt opgestuurd, verdwijnt hij of zij met een geliefde. Op het laatst zijn er 12 over, waarvan één te ziek om te lopen. Ze verdwijnen toch via een tientallen kilometers lang pad langs de rotsen met alleen de maan die glinstert in het water van een net op tijd gevonden bron als voedsel.

* Riichi Yokomitsu, 'Tijd' (1931) uit: Liefdesdood in Kamara en andere Japanse verhalen, samengesteld door Luk Van Haute.